Naar nieuws

IZA-monitoring in de praktijk: leren van elkaar in de regio

28 mei 2026

Overal in Nederland werken regio’s aan de monitoring van het Integraal Zorgakkoord (IZA). Maar hoe maak je die monitoring echt bruikbaar voor de praktijk? In de regiosessies van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid & Milieu (RIVM) en het ROS-netwerk delen regio’s hun aanpak én leren ze van elkaar. In iedere regio spelen namelijk dezelfde vraagstukken.

Van ambities naar hanteerbare indicatoren

Tijdens de Regiosessie IZA‑monitoring Oost dit voorjaar presenteerden Ellen Selten (Mura Zorgadvies) en Moniek van de Luijtgaarden (GGD Gelderland‑Zuid) hoe zij in Rivierenland invulling geven aan de monitoring van het IZA. Hun aanpak is bewust praktisch ingestoken. De belangrijkste les: begin klein. In plaats van nieuwe dataverzamelingen op te tuigen, maken zij zoveel mogelijk gebruik van bestaande bronnen. Waar nodig worden cijfers aangevuld met kwalitatieve inzichten uit de praktijk. Zo ontstaat een monitor die niet alleen wordt gebruikt voor verantwoording, maar vooral helpt om bij te sturen.

Vier thema’s als kompas

De monitoring in Rivierenland is opgebouwd volgens de vier thema’s van quadruple aim:

  • Toegankelijkheid van zorg – zoals wachttijden in de ggz en medisch‑specialistische zorg
  • Kosten – zowel binnen de basisverzekering als Wmo
  • Arbeidsmarkt – het tekort aan zorgprofessionals in de regio
  • Gezondheid van inwoners – ervaren gezondheid en regie over het eigen leven

Per thema bespraken Moniek en Ellen welke indicatoren er zijn gekozen en waarom, en wat de actuele cijfers voor Rivierenland laten zien. Door deze structuur ontstaat overzicht en focus. Tegelijkertijd blijft er ruimte om samen te leren. Tijdens de sessie legden zij ook bewust vraagstukken en onzekerheden voor aan collega-regio’s. Die open houding is belangrijk voor verdere ontwikkeling van de monitor.

Ellen: “Presenteren over hoe wij de monitoring in Rivierenland vormgeven leidde tot een goed gesprek met ‘collega’s’ in andere regio’s. Er was veel herkenbaarheid en we kregen goede tips!”

Datagedreven werken in ontwikkeling

In het tweede deel van de bijeenkomst stond Regiobeeld.nl centraal: een belangrijk informatieplatform voor IZA-monitoring. Deelnemers gingen in gesprek met de ontwikkelaars van Regiobeeld.nl over hun behoeften in de praktijk. Wat werkt goed? Waar lopen gebruikers tegenaan? En welke informatie ontbreekt nog?

De opbrengst: concrete ideeën om het platform beter aan te laten sluiten op regionale vragen. Het laat zien dat datagedreven werken niet alleen gaat over techniek, maar vooral over samenwerking en het gezamenlijk duiden van data.

Samen leren als sleutel

De regiosessies maakten duidelijk dat veel regio’s met vergelijkbare vraagstukken worstelen. Juist daarom is kennisdeling zo waardevol. Door ervaringen uit te wisselen, hoeven regio’s het wiel niet opnieuw uit te vinden en kunnen zij sneller toewerken naar een robuuste en bruikbare monitor.

IZA-monitoring is daarmee meer dan meten alleen. Het is een continu leerproces, waarbij data helpen om het goede gesprek te voeren en samen de zorg stap voor stap te verbeteren.

Meer weten?

Wil je zelf een monitor ontwikkelen of doorontwikkelen? Neem contact op met Ellen Selten.